Produkty regionalne

Herbata z lipy i bzu czarnego z miodem lipowym

Herbata z lipy i bzu czarnego z miodem lipowym

Herbata z lipy i bzu czarnego z miodem lipowym

 

To produkt wpisany na listę produktów tradycyjnych Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, wytwarzany w miejscowości Lipy w gminie Stara Kiszewa. Połączenie kwiatów lipy, czarnego bzu i miodu działa bardzo silnie i skutecznie przy leczeniu przeziębień oraz wzmacnia organizm w okresie jesienno-zimowym, a także chroni przed infekcjami górnych dróg oddechowych.  Sposób jej suszenia i zaparzania nie zmienił się od pokoleń. Kwiaty lipy i bzu czarnego zbiera się w lipcu, następnie suszy w zadaszonym miejscu o odpowiedniej wilgotności powietrza. Bardzo istotne jest również przechowywanie suszu w płóciennych workach. Aby otrzymać wartościowy napar, susz zaparza się w porcelanowym dzbanku przez ok. pół godziny, a następnie dosładza miodem lipowym.
Lipa to drzewo często występujące na obszarze Pomorza i Kaszub, a wieś Lipy wzięła swoją nazwę od dorodnych lip, które występują na obrzeżach pól uprawnych. Aby skosztować tej wybornej herbaty, zapraszamy do odwiedzenia Gospodarstwa Agroturystycznego „Lipy” w Lipach.

 

Gruszka ,,Gdańczonka”

produkt regionalny

Gruszka ,,Gdańczonka”

W 2007 roku Koło Gospodyń Wiejskich z Górek w gminie Karsin brało udział w konkursie „Nasze Kulinarne Dziedzictwo” w Sztumie i tam otrzymało pierwsze miejsce za „Gruszkę gdańczonkę w occie” w kategorii produkt roślinny. Przepis znalazła w starym zeszycie jedna z członkiń koła. W tym samym konkursie w 2008 i 2009 roku gruszka była nominowana do „Perły” – najwyższego odznaczenia, jakie może otrzymać produkt. „Perłę” otrzymała w 2010 roku w Poznaniu. W 2008 r. dofinansowanie z „Agro-Smaku” pozwoliło na przeprowadzenie badań dendrologicznych. W Górkach jest obecnie 26 sześćdziesięcioletnich grusz. Przeprowadzono też badania w Instytucie Sadownictwa i Kwiaciarstwa w Skierniewicach, po których okazało się, że gruszy „Gdańczonki” nie ma w rejestrze odmian. Stwierdzono jednak, że jest to rzadka lokalna
odmiana średniej wielkości, a jej owoce są bardzo słodkie, soczyste, idealnie nadające się na przetwory. Gruszkę „Gdańczonkę” przygotowuje się z dodatkiem octu i cukru i poddaje pasteryzacji. Podaje się ją jako dodatek do wszelkich mięs.

 

Żurawina z Kaszub ucierana na surowo

produkt regionalny na Pomorzu

Żurawina z Kaszub ucierana na surowo

To kolejny produkt tradycyjny Pomorza, który w marcu 2014r. został wpisany na listę Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi. O jej wpisanie na ministerialną listę wnioskowała pani Halina Rogińska, w której rodzinie żurawina
wykorzystywana jest od dawna, a recepturę ucierania zaczerpnęła od swojej babci.
Żurawina ceniona jest nie tylko za walory smakowe, ale również wysoką zawartość witaminy C. W medycynie ludowej ze względu na właściwości lecznicze stosowana była w przypadku stanów zapalnych, jako lekarstwo
na koklusz, gościec czy przeziębienie.
Żurawina to krzewinka występująca głównie na północy kraju, najczęściej na kaszubskich terenach podmokłych zwanych torfowiskami. To naturalne bogactwo być może spowoduje, że w przyszłości żurawina będzie marką promującą Kaszuby.

 

 

Sielawa Wędzona

Kaszubskie jeziora stwarzają dogodne warunki do rozwoju rybactwa, które jest ważnym, a dla niektórych grup ludności dominującym zajęciem. Duża ilość występujących ryb, rozmaitość ich gatunków, łatwość połowu sprawiały, że ryby stały się podstawowym lub ważnym składnikiem codziennego wyżywienia.  Sielawa nazywana jest przez Kaszubów „morynką”, „morënką”.  Po złowieniu ryba jest oczyszczana, następnie zaprawiana, czyli umieszczana w solance, bądź tylko solona. Po tym sielawę należy podsuszyć, nawlec na haczyki lub drut i uwędzić w dymie z drewna bukowego lub olchowego. Zarówno dawniej jak i obecnie jadano sielawę nie tylko wędzoną, ale także smażoną.

 

Kaszubska truskawka

Truskawki Kaszubskie

Truskawka kaszubska produkowana jest między innymi w powiecie kościerskim. Pod nazwą truskawka kaszubska sprzedawane są wyłącznie truskawki z następujących odmian: Senga Sengana, Elsanta, Honeoye i należące do klasy „ekstra” lub kategorii „I”. Historia sprowadzenia truskawek na Kaszuby wzbudza kontrowersje, ale wiadomo, że zostały sprowadzone na ten obszar na początku XX w. Pola truskawkowe rozrastały się przez ponad pół wieku, by ostatecznie stać się nieodłączną częścią kaszubskiego krajobrazu. Właśnie ich obfitość doprowadziła do tego, iż podjęta została decyzja o urządzeniu i zorganizowaniu – na początku lat 70. ubiegłego wieku – święta Truskawkobrania. Jest to impreza plenerowa odbywająca się od 1971 roku w pierwszą niedzielę lipca na Złotej Górze nieopodal Brodnicy Górnej.

 

Ruchanki kaszubskie

Ruchanki

 

Tradycja wypieku ruchanek z ciasta chlebowego sięga odległych czasów przedwojennych. Kaszubi potwierdzają, że przed wypiekiem chleba w piecu chlebowym, gospodyni smażyła owe placki, gdy zabrakło chleba na śniadanie. Odejmowała z dzieży porcję ciasta chlebowego na żytniej mące i smażyła w tłuszczu na patelni niewielkie placki, które spożywano z cukrem i popijano kawą zbożową. Od czasów powojennych, znany jest drugi sposób przygotowywania ruchanek – z ciasta drożdżowego i mąki pszennej. Przygotowuje się go podobnie jak pączki i smaży w tłuszczu na patelni z obu stron. Ten rodzaj ruchanek przygotowywano w okresie zapustów. Nazwa „ruchanki” pochodzi od słowa „wyruchane”, czyli wyrośnięte i wyrobione. Receptura i sposób przyrządzania ruchanek zachowany jest w starych wydawnictwach kulinarnych oraz w starych zeszytach kaszubskich gospodyń wiejskich. Sposób ich wypieku nie zmienił się od lat, a jego skład przekazywany jest z pokolenia na pokolenie. Współczesne ruchanki (racuszki), w szczególności te z mąki pszennej, mogą być także przygotowywane z dodatkiem jabłek i podawane z bitą śmietaną, dżemem, a nawet czekoladą.

 

 

Młodzowy kuch z kruszonką- drożdżówka

Młodzowy kuch z kruszonką- drożdżówka

Młodzowy kuch z kruszonką oznacza po kaszubsku ciasto drożdżowe z kruszonką. Produkt wywodzi się z ciasta chlebowego, a przepis na jego przygotowanie pochodzi z około 1700 roku od księży, którzy często biesiadowali u szlachty. W celu przygotowania dobrego drożdżowego ciasta gospodynie robiły najpierw próbę drożdży, gdyż to właśnie drożdże były najważniejszym składnikiem ciasta. Przed włożeniem drożdży do ciasta kładło się je do filiżanki i dodawało łyżkę ciepłego płynu, łyżeczkę mąki i szczyptę cukru. Po paru minutach pod wpływem ciepła na powierzchni płynu tworzyły się pęcherzyki, które pękały. Gdy po 5 minutach pęcherzyki zanikały było to dowodem, że drożdże nie nadają się do ciasta. Dla pobudzenia silniejszej fermentacji dawniej i obecnie rozczynia się ciasto. Mąkę, drożdże i letni płyn pozostawia się przez godzinę, aby drożdże się uaktywniły i zaczęły namnażać. Dodaje się wszystkie pozostałe składniki i pozostawia się ciasto do wyrośnięcia. Ciasto drożdżowe dobrze zagniecione jest lśniące i gładkie, dostaje pęcherzy, jak skóra po oparzeniu, i rośnie lepiej. Wyrośnięte ciasto podwoi się w objętości, w dotknięciu jest elastyczne, naciśnięte palcem podniesie się na powrót po kilku minutach.

 

 

Smalec ze skwarkami

Smalec ze skwarkami

W każdym domu kaszubskim smalec wytapiano ze świeżej słoniny przy okazji świniobicia. Był właściwie podstawą zapasów spożywczych. W każdej spiżarni musiał stać garnek kamienny ze smalcem i skwarkami. Drobniutko pokrojoną słoninę wytapiano w rondlu na niewielkim ogniu. W odpowiednim momencie należało dodać posiekanej cebuli, jeśli ktoś lubił, to kilka ząbków czosnku dla zapachu. Kiedy skwarki nabrały złotego koloru, garnek zdejmowano z ognia, dodawano starty w rękach majeranek, odrobinę pieprzu i soli do smaku. Przelewano smalec do naczyń, ustawiano w chłodzie do wystudzenia, od czasu do czasu mieszano, aby skwarki nie opadły na dno.

 

 

Miód kaszubski

Miód kaszubski

Pszczelarstwo kaszubskie ma za sobą długą drogę rozwoju od przypadkowego zbieractwa, poprzez bartnictwo do nowoczesnego pasiecznictwa. Na Kaszubach, gdzie występowała obfitość miododajnych roślin, przy stosunkowo późnej wiośnie, prowadzona była głównie gospodarka miodowa. Smak i barwa miodu zależy od rodzaju roślin, z których pszczoła zbiera pożytek. Odmienne gatunki roślin miododajnych, występujące w poszczególnych regionach, powodowały, że wyraźnie rozróżniano miody pochodzące z różnych okolic. Na wyjątkowe cechy miodu kaszubskiego ma wpływ wiele czynników, między innymi jest to ukształtowanie terenu, klimat i roślinność tu występująca: roślinność obszaru Kaszub charakteryzuje się specyficznymi cechami w skali regionu i kraju.  Pozyskiwany miód spożywany jest w formie miodu w plastrze, patoki i krupca. Taki miód jest naturalnym, zdrowym, tradycyjnym produktem oferowanym przez pszczelarzy posiadających pasieki na terenie Kaszub. Do produkcji miodu Kaszubskiego wykorzystuje się pszczołę miodną – Apis mellifera. Miód ten może być zbierany wyłącznie w okresie od połowy maja do końca sierpnia.

 

Kaszubskie kluski ziemniaczane- łyżką kładzione

Kaszubskie kluski

Kluski ziemniaczane łyżką kładzione to potrawa przyrządzana na bazie ziemniaków. Przygotowywano porcję surowych kartofli startych na tarce o drobnych oczkach. Sok należało wycisnąć, mączkę zebrać i dodać z powrotem do kartofli. Kilkoma łyżkami mąki zagęszczano masę ziemniaczaną, dodawano jajka i sól do smaku. Dobrze wyrobione ciasto wrzucano łyżką na wrzątek i gotowano około 15 min od wypłynięcia, w zależności od wielkości kluseczek. Inny rodzaj klusek przygotowywano ze startych surowych kartofli zmieszanych z ugotowanymi kartoflami przepuszczonymi przez maszynkę. Kaszubskie kluski ziemniaczane kładzione łyżką przygotowywano jako danie główne oraz jako dodatek do zup: brzadowej, czerniny, grzybowej, gapiej, z dynią na mleku, do zup owocowych. Spożywano je również na śniadanie z mlekiem w postaci zupy mlecznej. Kluski te były jadane cały rok, okraszone,  z dodatkiem cebuli i w okresie postu.

 

Polewka grzybowa po kaszubsku

Polewka grzybowa po kaszubsku

Oprócz surowców pochodzących z gospodarstwa, Kaszubi wykorzystują w kuchni wiele gatunków grzybów, m.in. borowiki, kurki i rydze. Bogate tereny leśne dostarczały wiele rozmaitych owoców leśnych, które suszono w wielkich piecach i skrzętnie gromadzono na okres zimowy. Polewkę grzybową po kaszubsku robi się z suszonych grzybów, które nadają jeszcze lepszy aromat i smak.

 

Zylc- galaretka z nóżek

Zylc- galaretka z nóżek

Zylc był przygotowywany po uboju ze świeżego zapeklowanego mięsa i spożywany na zimno jako zakąska, dodatek do piwa lub wódki. Był równie popularny jak smalec i bardzo często spożywany. Ta zakąska, czy też zagryzka jest sposobem na wykorzystanie głowizny, nóżek, podgardla. Zylc jest daniem prostym, w ten sposób dawniej się żywiono. na święta lub z okazji zabicia świni prócz domowych kiełbas sporządza się duże ilości specjalnej kaszubskiej galarety z nóżek. Specjalnej, bo całość materiału sieka się drobniutko lub przepuszcza przez maszynkę oraz zakwasza octem. W kościerskim nazywa się to zylc.

 

Pulki kaszubskie

Pulki kaszubskie

Pulki czyli ziemniaki ugotowane w mundurkach nazywane po kaszubsku pulkami podane ze śledziem są do tej pory daniem postnym serwowanym również w piątki. Pulki również najczęściej wrzucało się do rozżarzonego ogniska i wyciągało jak był już gotowe. Było to na tyle atrakcyjne, gdyż ognisko było miłą atrakcją na dzieci. W codziennym, skromnym pożywieniu Kaszubów ziemniaki odgrywały dużą rolę i podawane były pod różnymi postaciami: w postaci klusek, kopytek, placków, podsmażone.

 

Zupa z żółtej brukwi

Zupa z żółtej brukwi

 

Zupa z żółtej brukwi to potrawa z regionu Kaszub. Po kaszubsku nazywana jest z żôłtich wrëków. Brukiew gotowaną z gęsiną podawano jako danie główne na Kaszubach. Przepisy podają, że ostruganą pokrojoną brukiew w plastry należy sparzyć wrzącą wodą i gotować z gęsim mięsem, która nadaje zupie odpowiedniego smaku. W Kaszubskiej kuchni brukiew zajmuje ważne miejsce, gdyż charakteryzuje się ciekawym smakiem i intrygującym zapachem. Krótki okres wegetacji jest kolejnym atutem brukwi, gdyż często uprawiana jest jako poplon. Co ważne roślina jest mało wrażliwa na przymrozki i udaje się na wszystkich glebach. W uprawie znajdują się odmiany o miąższu białym – są to odmiany głównie jadalne, a także o miąższu żółtym – przeważnie pastewne.

 

Żur z Kaszub

Żur z Kaszub

Żur z Kaszub dawniej był podstawowym jadłem postnym chłopa kaszubskiego i tradycyjną potrawą spożywaną na Kaszubach w okresie Wielkiego Postu. Na Kaszubach żur kwaszono w specjalnych glinianych lub kamionkowych garnkach, nazywanych „żurownikami”. W garnku kamiennym mieszano niecały litr wody letniej, garść mąki żytniej razowej, dużo czosnku i kilka pokrojonych kartofli. Miękkie kartofle zalewano ukiszonym żurem, dodawano do smaku majeranek i pieprz. Na patelni zaś smażono okrasę zrobioną z jednej posiekanej cebuli, garści pokrojonego surowego boczku lub słoniny, którą dodawano do zupy. Zakwas stawiano minimum na trzy dni. Tak przygotowany żur wykorzystywano do przygotowania zupy lub dodawano go do rozmaitych potraw w celu uzyskania kwaśnego smaku.

 

Kaszubska nalewka bursztynowa

Kaszubska nalewka bursztynowa

Bursztyn posiada od dawna znane i cenione właściwości lecznicze. Nalewka z wykorzystaniem bursztynu cieszyła się uznaniem i zalecana była na wiele dolegliwości. Modyfikacja polega jedynie na dodaniu do nalewki mocnej herbaty lipowej i miodu lipowego, co wzmacnia właściwości lecznicze tego trunku. Właściwości przeciwgrypowe wykazuje mieszanina herbaty z 3 kroplami nalewki bursztynowej, zaś nacieranie nalewką pleców obniża temperaturę i przynosi ulgę chorym na zapalenie płuc i oskrzeli. Cierpiący na osłabienie mięśnia sercowego, arytmię, bóle głowy również mogą nacierać ciało nalewką bursztynową lub kawałkiem bursztynu, a jedna kropla nalewki bursztynowej wtarta w nadgarstek orzeźwia i poprawia samopoczucie.

 

Kiełbasa biała surowa

Kiełbasa biała surowa

Kiełbasa biała surowa sporządzana jest z wyselekcjonowanego mięsa oraz naturalnych przypraw, specjalnie z myślą o tych, którzy poszukują tradycyjnych polskich smaków rodem z kaszubskiej kuchni. Kiełbasa biała surowa powstaje z mięsa wołowego i wieprzowego połączonego z naturalnymi przyprawami, takimi jak: czosnek, majeranek, czarny i biały pieprz oraz sól spożywcza. Po sparzeniu, kiełbasa biała jest soczysta z wyczuwalnym posmakiem przypraw użytych do jej produkcji. W procesie produkcyjnym kiełbasy białej najpierw rozdrabnia się mięso wieprzowe i wołowe. Następny etap to rozdrabnianie mięsa z dodatkiem lodu, czosnku, pieprzu białego i czarnego aż do uzyskania jednorodnej, dobrze związanej masy o temperaturze nie wyższej niż 15 stopni Celsjusza. Następnie rozdrobnione surowce z dodatkiem majeranku miesza się próżniowo do osiągnięcia równomiernego rozłożenia składników i otrzymania jednolitej masy o odpowiedniej konsystencji i kleistości. Dwa ostatnie etapy produkcji kiełbasy to napełnianie i nadziewanie jelit wieprzowych wymieszaną masą i chłodzenie do odpowiedniej temperatury. Po sparzeniu, kiełbasa biała jest soczysta z wyczuwalnym posmakiem przypraw użytych do jej produkcji.W wyniku tych procesów powstaje smaczna i aromatyczna kiełbasa biała. W bogatym chłopskim domu podawano ją obowiązkowo na wielkanocne śniadanie. Jadano ją na gorąco lub po ostudzeniu na zimno.

 

Okrasa z gęsiny

Okrasa z gęsiny

Okrasa z gęsiny po kaszubsku nazywana òbòną może być przyrządzana z piersi gęsi lub z mięsa wraz z kośćmi posiekanego tasakiem. Do siekania okrasy gęsiej na Kaszubach stosowano specjalną drewnianą nieckę, tak zwany „skrzynówek”. Okrasa w lodówce może długo stać i główne jej zastosowanie to jako smarowidło na kanapki. Surowe mięso z gęsi sieka się tasakiem w specjalnym twardym korytku drewnianym, razem z kośćmi (może być też bez kości) i tłuszczem, potem wkłada do glinianych garnków i przesypuje solą. Òbònę dodaje się do różnych potraw, do zup, sosów i chleba.

 

Wołowina szmurowana po kaszubsku

Wołowina szmurowana po kaszubsku

Charakterystyczną potrawą z wołowiny przyrządzaną na Kaszubach była pieczeń wołowa zwana wołowiną szmurowaną. Przygotowywana była zawsze podczas wielkich świąt np. Bożego Narodzenia czy Wielkanocy. Podstawą szmurowanej wołowiny jest odpowiednio przyprawione i przyrządzone mięso wołowe. Na początku mięso musiało leżeć obłożone cebulą, czosnkiem, zielem angielskim i liściem bobkowym przez około 24 godziny. Następnie należało je krótko obsmażyć w smalcu do zarumienienia. Pieczenie powinno odbywać się pod przykryciem, aby mięso zachowało soczystość. Obecnie wołowina szmurowana często gości na kaszubskich stołach.

 

Kaszanka po kaszubsku

Kaszanka po kaszubsku

Specyfika regionu kaszub wyraża się przede wszystkim w samych potrawach. Zadziwiająca była prostota w przygotowaniu potraw kuchni kaszubskiej – proste, niewyszukane, czasem wręcz szokujące zestawieniem surowców. Z gorszych gatunków mięsa wyrabiano pasztety, wątrobianki i salcesony, oraz – z dodatkiem kaszy i krwi – bardzo lubiane kaszanki („krwawe kiełbasy”)”. Na kaszankę najpierw należało ugotować skórki ze słoniny, serce i płuca wieprzowe. Następnie wszystko mielono, mieszano z ugotowaną kaszą oraz krwią i przyprawiano solą, pieprzem i majerankiem. Przygotowaną w ten sposób masą napełniano grube jelita wieprzowe, dokładnie zaszywano i gotowano.

 

Kiełbasa kaszubska jałówiecka

Kiełbasa kaszubska jałówiecka

Receptura  przygotowywania kiełbasy kaszubskiej jałówieckiej zachowała się w zeszycie z notatkami kulinarnymi z 1972 r. Kiełbasa ta wykonywana jest z mięsa wieprzowego i cielęciny, czasem wołowiny. Mięso przez 12 godzin pekluje się w tzw. lace, czyli solance. Następnie  krojone było na małe kawałki specjalnymi tasakami, a obecnie częściej mielone jest w ręcznej maszynce przez grube sito. Do rozdrobnionego mięsa dodawane są przyprawy, w tym sól, czosnek, majeranek, gałka muszkatołowa, pieprz i odrobina cukru. Dobrze wymieszany mięsny farsz wyciskany jest do wieprzowych jelit. Tak przygotowaną kiełbasę, podwieszoną na drążkach, obsusza się kilka dni w ciepłym, suchym i przewiewnym miejscu. Następnie odbywa się, trwający około 3-4 dni, proces wędzenia zimnym dymem. Do wędzenia stosowane jest drewno olchowe i jałowiec. Po uwędzeniu “jałówiecka” przechowywana jest w przewiewnym suchym miejscu, np. w spiżarni czy na strychu. Kiełbasa jest soczysta i delikatna, ponadto odznacza się dużą trwałością, może być przechowywana nawet 3-4 miesiące. Wysokogatunkowe mięso, odpowiednio dobrane proporcje przypraw i wędzenie w jałowcowo-olchowym dymie zapewniają jej charakterystyczny, ceniony zapach i smak.

 

Piwo regionalne z Kościerzyny

Piwo regionalne

Stary Browar Kościerzyna

W Kościerzynie w miejscu z ponad 150-letnią historią została wznowiona produkcja regionalnego piwa. Doświadczenie i tradycja w połączeniu z pasją piwowara oraz najlepszym sprzętem, zaowocowały niepowtarzalną jakością. Piwo w browarze jest niefiltrowane i niepasteryzowane oraz nie jest w żaden sposób utrwalane chemicznie, czy fizycznie. Do jego produkcji wykorzystywana jest woda z własnego ujęcia oraz najlepsze słody i chmiel dostępne na rynku polskim i zagranicznym.
W browarze warzone są 3 rodzaje piwa: Keller, Ciemna 10 oraz Pszeniczne.

Category : ,

Date : 01 Lut 2016